Up
 
 

Jak przebiega proces zatwierdzania przez Prezesa URE taryf?

Przedsiębiorstwa energetyczne ustalają taryfy dla ciepła zgodnie z zasadami określonymi w ustawie z dnia 10 kwietnia - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2006 r. Nr 89, poz. 625 z późn. zm.) oraz w wydanych w oparciu o tę ustawę przepisach wykonawczych. W zakresie ciepła przepisami tymi jest rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 17 września 2010 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń z tytułu zaopatrzenia w ciepło zwane dalej „rozporządzeniem taryfowym”.

Powyżej wskazane regulacje wyznaczają prawne granice prowadzenia przez Prezesa URE postępowania administracyjnego w sprawie zatwierdzania taryf dla ciepła. Przedsiębiorstwa energetyczne samodzielnie ustalają taryfy i przedstawiają je Prezesowi URE do zatwierdzenia - odpowiednio do zakresu posiadanych koncesji (art. 47 ust 1 w związku z art. 45 ustawy - Prawo energetyczne). Prezes URE zatwierdza taryfę bądź odmawia jej zatwierdzenia w przypadku stwierdzenia niezgodności taryfy z zasadami i przepisami art. 44-46 ustawy - Prawo energetyczne.

Taryfa jest to zbiór cen i stawek opłat oraz warunków ich stosowania, opracowany przez przedsiębiorstwo i wprowadzony jako obowiązujący dla określonych w nim odbiorców (art. 3 pkt.17 ustawy).
Taryfy powinny w szczególności zapewniać (art.45 ustawy):

  • pokrycie kosztów uzasadnionych działalności gospodarczej przedsiębiorstwa energetycznego w zakresie wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, dystrybucji lub obrotu ciepłem, wraz z uzasadnionym zwrotem z kapitału zaangażowanego w tę działalność,
  • ochronę interesów odbiorców przed nieuzasadnionym poziomem cen i stawek opłat.

W trakcie postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie zatwierdzenia taryfy Prezes URE dokonuje analizy przedłożonego wniosku w celu sprawdzenia, czy opracowana przez przedsiębiorstwo taryfa spełnia wymagania określone w art. 44-45 ustawy - Prawo energetyczne. W szczególności badaniu i ocenie poddawane są koszty planowane przez przedsiębiorstwo na pierwszy rok stosowania taryfy, które stanowią podstawę kalkulacji cen i stawek opłat. W sytuacji, gdy przeprowadzona weryfikacja kosztów wykaże, że przedsiębiorstwo ustaliło taryfę na poziomie wyższym niż wynikałoby to z kosztów uzasadnionych wraz z uzasadnionym zwrotem z kapitału zaangażowanego w tę działalność, wówczas Prezes URE ma prawo odmówić zatwierdzenia taryfy i z prawa tego w uzasadnionych przypadkach korzysta, kierując się zasadą równoważenia interesów przedsiębiorstw energetycznych i odbiorców.

Wykonując ustawowe uprawnienia do weryfikacji kosztów, planowanych przez przedsiębiorstwo, Prezes URE jest ograniczony kategorią kosztów uzasadnionych, które definiowane są jako koszty niezbędne do wykonania zobowiązań powstałych w związku z prowadzoną działalnością oraz przyjmowane przez przedsiębiorstwo energetyczne do kalkulacji cen i stawek opłat ustalanych w taryfie w sposób ekonomicznie uzasadniony, z zachowaniem należytej staranności zmierzającej do ochrony interesów odbiorców (art. 3 pkt 21 ustawy) oraz potrzebą uzasadnionego zwrotu z kapitału zaangażowanego w tę działalność (art. 45 ust 1 pkt 1 ustawy). Oznacza to, że decyzje taryfowe Prezesa URE nie mogą narażać przedsiębiorstwa na prowadzenie działalności ze stratą, przeciwnie - z mocy prawa winny mu zapewniać osiągnięcie uzasadnionej rentowności pod warunkiem utrzymania poziomu przychodów przy zachowaniu reżimu kosztowego na poziomie kosztów uzasadnionych wraz z uzasadnionym zwrotem z kapitału zaangażowanego w tę działalność. W praktyce „wyłuskanie” kosztów o charakterze nieuzasadnionym i zwymiarowanie poprawy efektywności gospodarowania wymaga uświadomienia przedsiębiorstwom, że regulacja działalności w obszarze naturalnych monopoli wymaga podjęcia przez Prezesa URE działań, które zastępują mechanizmy rynkowe w warunkach konkurencji. Koszty uzasadnione wraz z uzasadnionym zwrotem z kapitału zaangażowanego w tę działalność, stanowiące podstawę kalkulacji cen i stawek opłat nie są kategorią tożsamą z kosztami uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów podatkowych.

Oprócz zasady pokrywania kosztów uzasadnionych taryfa, aby mogła być zatwierdzona musi spełniać inne wymagania art. 44 ustawy i przepisów rozporządzenia taryfowego. W art. 44 sformułowana jest zasada „równoprawnego traktowania odbiorców” i „eliminowania subsydiowania skrośnego”. Rozporządzenie taryfowe określa natomiast szczegółowe zasady kształtowania taryf dla ciepła, kalkulacji cen i stawek opłat oraz rozliczeń z tytułu zaopatrzenia w ciepło.

Zawarcie w taryfie, wymaganych przepisami prawa, odpowiednich do zakresu prowadzonej działalności cen i stawek opłat za ciepło jest jednym z warunków zatwierdzenia taryfy przedsiębiorstwa. Brak którejkolwiek z wymaganych cen lub stawek opłat jest w tym wypadku czynnikiem dyskwalifikującym taryfę.

Regułą finalizującą postępowanie taryfowe jest, aby przychody z działalności koncesjonowanej pokrywały wyłącznie uzasadnione koszty wytwarzania, przesyłania i dystrybucji ciepła oraz uzasadniony zwrot z kapitału zaangażowanego w tę działalność, a efekt postępowania taryfowego jednocześnie chronił odbiorców ciepła przed nieuzasadnionym poziomem cen i stawek opłat.
Tak ustalona taryfa, zatwierdzona przez Prezesa URE zawiera ceny i stawki opłat za ciepło dla poszczególnych, zdefiniowanych w niej grup odbiorców.
Zgodnie bowiem z § 5 ust. 3 rozporządzenia taryfowego „Taryfę kształtuje się w taki sposób, aby odbiorca mógł na jej podstawie obliczyć należność odpowiadającą zakresowi usług związanych z zaopatrzeniem w ciepło, określonemu w umowie sprzedaży ciepła lub w umowie o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji ciepła, albo w umowie kompleksowej”.

Taryfy przedsiębiorstw energetycznych w zakresie ciepła są publikowane w dzienniku urzędowym województwa, na którego terenie przedsiębiorstwo energetyczne prowadzi działalność w zakresie zaopatrzenia odbiorców w ciepło, są także udostępniane odbiorcom w Biurach Obsługi Klientów przedsiębiorstw energetycznych oraz na ich stronach internetowych.

A A+ A++
Drukuj PDF Powiadom
04.03.2011